Şehitoğlu İnşaat ve YSD Uluslararası Ticaret Şirketleri Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Şehitoğlu’ndan iktisatta ‘Laffer Eğrisi’ örneğiyle, vergi tahsilat süreci üzerine dikkat çeken bir açıklama geldi.
Vergi oranlarının belirli bir oran sonrasındaki artışının, toplam vergi gelirinde düşüşe sebep olacağının altını çizen Şehitoğlu, “Bu noktada ülkemizde öncelikli olarak üretimi ve hasılatı arttırmamız, bu artış sonrasında da ülke gelirlerine katkıyı arttırmamız gerekmektedir. Vergi yüklerinin artması yatırımların gecikmesine ve başka bölgelere kaymasına neden olmaktadır" ifadelerini kullandı.
Yusuf Şehitoğlu’nun dikkat çeken açıklamaları şu şekilde;
DOLAYLI VE DOLAYSIZ VERGİLER..
“Ekonomik kalkınmaya etki eden en önemli unsurlardan birisi kamu harcamalarıdır. Bu harcamaların kaynağını ise büyük ölçüde vergiler oluşturmaktadır. Hangi kaynaklardan ne tür vergiler alınacağı kararı ise siyasi otoritenin siyasal, sosyal ve ekonomik hedeflerine yönelik tercihlerine bağlıdır. Tüm ülkeler gelişme sürecine göre vergi gelirlerini de bir sistematiğe kavuşturmaya gayret göstermektedirler. Ekonomide yapısal süreçlerden bir tanesi de modern ve adil bir vergi sistemine sahip olabilmektir. Vergi sisteminde tüm ülkeler dolaylı vergiler ve dolaysız vergiler şeklinde bir yapılanmayla ilerlerler. Dolaysız vergiler genellikle gelir ve servet üzerinden alınırken, dolaylı vergiler harcamalar üzerinden alınmaktadır. Dolaylı vergiler; işlem vergisi, tüketim vergisi, gider vergisi veya üretim vergisi olarak da adlandırılabilmekte olup genellikle bir mal veya hizmetin satın alınması esnasında satın almayı gerçekleştirenler tarafından ödenmektedir.”
ULUSLARARASI ŞİRKETLER İKİ USULDE İLERLER
“Ülkemizde 2023 yılında uygulanan %23 kurumlar vergisi oranı, 7456 sayılı Kanunla 1 Ekim 2023 tarihinden itibaren %25 oranına yükseltilmiş olup bu oran OECD üyesi 38 ülkenin ortalaması olan %23,73 oranın üzerinde olmaktadır. Aşağıdaki grafikte 2000-2023 döneminde Türkiye’de ve OECD ortalamasına göre uygulanan kurumlar vergisi oranlarının seyri yer almaktadır. Vergi boyutunda bir de uluslararası şirketlerin uygulamaları vardır. Uluslararası şirketler İki usulde ilerler. Birinci vergi oranları düşük olan ülkelerde şube ya da merkez açar, vergi konusunu orada realize eder, eğer çifte ve asgari kurumlar vergisi yoksa vergilendirme açısından bir kalkan sağlar. Asgari kurumlar vergisi var ise zaten belirlenen oranı gerçekleştirmekle yükümlüdür. Çifte vergilendirme var ise ya da bulunduğu ülkeye vergi kazancı sağlamak istemiyorsa maliyet ve satış kalemlerindeki akışa göre karı merkez ülkesinde realize eder."
İŞ DÜNYASI KAR ETMEDİĞİ RAKAMLARIN VERGİLERİNİ ÖDEMEK DURUMUNDA KALIR!
Şimdi gelelim asıl konumuza. Son dönemde Sayın Bakanımız Mehmet Şimşek’in vergi düzenlemeleri ile ilgili yaptığı açıklamalar kamu bütçesinin sürdürülebilirliği açısından önemli. Diğer taraftan OECD ülkelerinde asgari kurumlar vergilendirmesi uygulanıyor. Özellikle uluslararası şirketler için. Kişisel olarak bu noktada da bir behis görmüyorum. Ancak bu asgari vergilendirme uluslararası şirketler dışındaki şirketlere de uygulanma eğilimi olursa enflasyon muhasebesi ile ilgili düzenlemelerde sıkıntı yaşayan iş dünyası kar etmediği rakamların vergilerini ödemek durumunda kalır.
ÜLKEMİZDEKİ PAYI YÜZDE 70
Biliyoruz ki ülkemizde dolaysız vergilerin dışında da dolaylı vergiler kalemi göz ardı edilemeyecek düzeydedir. Gelişmiş ülkelerde bu oran %30 civarındayken, ülkemizde dolaylı vergilerin payı yaklaşık %70 civarındadır.
BELLİ BİR ORAN SONRASINDAKİ ARTIŞLAR TOPLAM GELİRDE DÜŞÜŞE NEDEN OLUR!
Devlet bütçesinin sürdürülebilirliği açısından vergi tahsilatları önemlidir. İktisatta Laffer Eğrisi konusu vardır. Paylaştığım Laffer Eğrisi grafiğinde vergi oranlarının belirli bir oran sonrasındaki artışların toplam vergi gelirlerinde düşüşe neden olduğunu ortaya koyar. Bu noktada ülkemizde öncelikli olarak üretimi ve hasılatı arttırmamız, bu artış sonrasında da ülke gelirlerine katkıyı arttırmamız gerekmektedir. Vergi yüklerinin artması yatırımların gecikmesine ve başka bölgelere kaymasına neden olmaktadır. Dubai gibi düşük/sıfır vergili ülkelerdeki kalkınma hızını göz önüne alırsak, finansal açıdan önce kazandıralım sonrasında katkıyı alalım düşüncesindeyim. Birkaç senedir kur, enflasyon , tedarik gibi badireleri atlatmış ülkemiz iş dünyasında vergi politikalarında hassas davranılması gerektiğini düşünüyorum.
9771,16%-1,67
33,97% 0,11
37,62% -0,39
2725,00% -0,77
4472,67% 0,18